Naar de startpagina Het Bildt
Sint-Anne, Minnertsga, Jabik, Ouwe-Syl, Froubuurt, Nij Altoenae, Nije-Syl, Vrouwbuurtstermolen, Zwarte Haan en Westhoek


Unesco Patatjaar en de Bildtse aardappelweken in 2008
Bakt
Sieps Plate Restaurant de prijswinnende frites?

SINT ANNAPAROCHIE - 2008 is door de UNESCO wereldwijd uitgeroepen tot het jaar van de aardappel. Door de eeuwen heen is het Bildt een vooraanstaand aardappelgebied geworden. Plate-Restaurant Sieps aan de Van Harenstraat in Sint-Anne zou volgens (Belgische) kenners de beste frites van Holland bakken.

In dit kader zijn er het hele jaar door diverse activiteiten op het Bildt. Van 27 juni tot 13 juli 2008 zijn er de Bildtse Aardappelweken: fan grônd tot kônt.

Op dinsdag, 11 december 2007 kregen de Bildtse Aardappelweken positief advies over de subsidiëring met een bijdrage van 45.000 euro voor de organisatie van de Bildtse Aardappelweken. Dit betekent dat er een aantal activiteiten zijn die het promoten van de akkerbouw en de aardappel en daarmee de promotie van het Bildt centraal stellen.

De internationale aardappelliefhebbers zullen hun weg naar Plate-restaurant Siebs wel weten te vinden, al is de boerderij van Van der Werff aan de Oudebildtdijk onder Oude Bildtzijl door de Stichting de Bildtse Aardappelweken als centrale plaats gekozen voor een aardappelsymposium en een tentoonstelling over de geschiedenis van de aardappel..

Cafetaria Plate aan de Van Harenstraat in Sint-AnnaparochieHoe het Restaurant Siep en zijn frites zal vergaan wordt pas in oktober 2008 bekend. Het was de heer Mark Waterinckx, jurylid van de Belgische beste patatbakkerverkiezing die Sieps plate-restaurant bij toeval ontdekte. Waterinckx kwam naar Zwarte Haan 'voor privé-onderzoek'. En was 'zeer aangenaam verrast in het Hoge Noorden de beste kwaliteit A1 aardappelen' aan te treffen, die je normaal gesproken alleen in door Michelin bekroonde restaurants aan treft. Maar ja, Het Bildt poot niet voor niets de Bildtstar! Waterinckx was zo onder de indruk dat hij Siep spontaan een juryverslag schreef voor de prestigieuze Friteurs d'Or Prijs. Het is voor het eerst dat er ook een Nederlander genomineerd is door de Filière de la Pomme de Terre. Buiten de Aardappelweken om zijn er ook nog diverse andere activiteiten in het Bildt, zoals een komisch bedoelde opera van landbouwmachines in augustus 2008 en het tweede Bildts Kortfilmfestival in oktober 2008. Uiteraard zal de aardappel in deze films de hoofdrol vertolken.

Ziener spreekt

NIEUWEBILDTDIJK-Op zondag 11 november 2007 zagen Klaas de Vries, Watze van Dijk en nog twee bezoekers van een lokaal drankhok Maria huilen boven de kerk van Nij Altoenae. Ze achtervolgen haar op twee scooters als ze via de Schuringaweg naar het Strandhuis aan de Nieuwe Bildtdijk zweeft. Daar schiet Maria loodrecht de hemel in. Op de foto Klaas de Vries op de plek waar hij de heilige maagd omhoog zag stijgen. De Vries: Moderne pelgrims schrikken er niet voor terug af te zien op de weg naar deze uithoek in Friesland. Daarin verschillen ze niet met hun voorgangers uit de middeleeuwen. Nieuw is dat nu wetenschappelijk vast gesteld is dat je van pelgrimeren ook beter wordt. Niet in de zin dat een blinde weer kan zien, maar wel dat pelgrims zich achteraf beter voelen dan er voor. De verklaring: lichamelijke inspanning maakt dopamine vrij, een stofje in de hersenen dat een goed gevoel geeft. Vandaar ook dat je van pelgrimeren beter word.

Klaas mailde ons zijn verhaal wat wij binnenkort exclusief in de Bildtsche Bode zullen publiceren.

Zie de video


De Kleine Keizer van Ouwe-Syl

OUWE-SYL - De grootste, of in elk geval bekendste Oudebildtzijler was ooit Gerrit Keizer (1874-1946). Hij stond op de podia van Milaan, Rome, Londen en Parijs en trad op voor de Duitse keizer, de Turkse sultan, de sjah van Perzië en de Khedive van Egypte. Hij mag dan gerust de grootste ambassadeur van de Bildtse cultuur worden genoemd.

Niet alleen in het buitenland lag men aan zijn voeten. De vrouwen van Oudebildtzijl borduurden zijn naam op hun lappen als hij op tournee in het buitenland was. En weer terug thuis, werd hij gevraagd om eerste steenleggingen te verrichten. In het huis aan de Laaisterstreek nummer 13 vinden we een spoor van zijn vroege faam: "De eerste steen gelegd den 1 april 1892 door Gerrit Keizer oud 18 jaar."

Ook dit soort gebeurtenissen waren voor de dames op het dorp aanleiding een lap te borduren die aan deze gebeurtenis rond hun internationale beroemdheid herinnert. In het Bildtse gemeentearchief bewaren ze nog zo'n lap waarop Gerrit de "Klaine Keizer", de kleine Keizer werd genoemd.

Zo kende ook het internationale kermispubliek de Dwerg van Ouwe-Syl, die slechts 98 centimeter groot werd. Nu waren die er wel meer. De Ottomaanse sultan hield een complete groep "Lilliputters" aan zijn hof. De Keizer van Ouwe-Syl had natuurlijk meer te bieden dan zijn geringe lengte. Hij was ook nog eens beresterk. En, daar mocht natuurlijk niet over gesproken worden, maar iedereen wist het: één bepaald lichaamsdeel van de Klaine Keizer bleek in het geheel geen last van groeistoornis te hebben gehad.


Rome aan de waddenzee

Zwitsers gardist op het wad bij Sint AnnaparochieSINT ANNE - Na de uit India gedrukte briefkaart van OLVrouw van Nij Altoenae, de P16 brochure en de Bedevaartgids zal begin 2008 een serie van 4 briefkaarten met Maria van Middenzee verschijnen.

Zo komt men tegemoet aan de behoefte van de pelgrims die Het Bildt in de komende zomer hoopt te mogen begroeten naar aanleiding van de recente Mariale gebeurtenissen.

Op één van de kaarten staat een lid van de lijfwachten van de paus, de zogeheten Zwitserse Garde, op een wad nabij Zwarte Haan.

Deze afbeelding zal sommigen misschien bekend voorkomen. Hij werd ook gebruikt op de cover van de P16 brochure en op de flyer die in grote aantallen in jongerencaravans in de buitengebieden rond Nij Altoenae en Vrouwenparochie werd uitgedeeld. Op de achterkant stond met de oproep: Wurde Bildts Zouaaf. Het betrof een wervingscampagne onder de jeugd om als Bildtse Garde de katholieke pylger te lieden en beskermje.
Hoogstwaarschijnlijk zullen de briefkaarten tzt verkrijgbaar zijn bij bij de bekende adressen: H.G.T. Lectuur Primera, Van Leer en De Jong en Beimers Bruna-Winkel in Sint Annaparochie, Primera in Stiens, Stripwinkel De Rat in Leeuwarden. Primera Haitsma in Franeker en De Stal in Harlingen.

 



Bekijk of koop de luxe P16 brochure over de Bildtse Mariaverschijningen

Klik hier voor de MariaPromo Video Het Bildt

Op deze pagina:

  • Mariaziener spreekt
  • Rome aan de Waddenzee
  • Krachtige boemannen, klop- en kwelgeesten
  • Heiligdom-kalender Bildt
  • Patatjaar 2008: Beste frites van Holland in Sint Anne

Vildtsche Bode 1953
Email Nys:
bildt@bigstring.com

Ook in de Bode:

  • Bedevaartgids 't Bildt op komst BB01
  • Amsterdamse pelgrimage naar Zwarte Haan BB02

Meest bekeken sites
over Het Bildt

Ga naar deze website
Het Bildt portal

Ga naar deze website
De Bildtse Bode

Ga naar deze website
Duitse site Bildtse Maagd

Ga naar deze website
Keet Sint Anne

Ga naar deze website
Forum Bildtse mystiek

Ga naar deze website
Maria van Middelsee

Ga naar deze website
Nij Altoenae wonderen

Ga naar deze website
Mariakeet Bildtdijk

COLOFON
Noorderleeg-ommegang


De Bildtsche Bode
is een digitale uitgave van Zwarte Haan


Van Huffe Bigstring 4mg
Zwarte Haan Prod.

Directeur: S.M. String
Hoofdredacteur:
Swiepe String
Chef redacteur:
Eril Esir
Secr. Layla Reqab
Email:
bildt@bigstring.com



Onze Lieve Vrouw van Zwarte HaanEr trekken nog geen auto's in colonevorm door Sint Annaparochie richting Nij Altoenae naar Zwarte Haan. Ook door Stiens en Vrouwenparochie rijden ze nog niet in optocht naar het buitendijkse kweldergebied van de Noorderleeg (of Noarderleech). Toch groeit hun aantal gestaag. Het zijn niet de gebruikelijke natuurwandelaars, maar mensen die hier mystieke ervaringen claimen. Ze maken een zogenaamde Noorderleeg-ommegang. Ze zijn vreemd hier en arriveren vaak zonder laarsen om door de zware modder naar een bepaalde plek ter hoogte van Het Strandhuis te waden. Een plek waar verder overigens niets opmerkelijks valt waar te nemen. Tenminste, niet voor de gewone toeschouwer. Maar voor de aanhangers van Rome is dit buitendijkse kweldergebied méér dan een belangrijk broedgebied voor vogels. In de slik zou "een dame uit de hemel" zijn geland! En dat nog wel midden in het broedseizoen (15 maart-1 juli), een periode dat dit gebied is afgesloten voor al het publiek. Of rekenen de wachter Maria onder de vogels, omdat ze in de lucht hing?

Kalender Het Bildt op komst


Binnenkort leest u hier hoe u de nieuwe kalender Het Bildt 2009 kunt bestellen.

In 1942 werd de in 1869 te Sint Annaparochie opgerichte Bildtsche Courant door de moffen gedwongen te fuseren met de Franeker Courant en de Harlinger courant. Onder Duitse bezetting werd de krant ten dele voortgezet als De Noordwesthoek van Friesland - waarin opgenomen de Bildtsche-, Franeker- en Harlinger Courant met een Bildtsche editie St. Anna parochie.

In 1935 werd De Bildtse Post opgericht als streekblad voor Frieslands Noordwesthoek St. Anna parochie -.Dit blad verschijnt tot op heden wekelijks als gratis advertentieblad en in een wat dikkere betaaleditie.

In 1942 verscheen onregelmatig tot mei 1965 de illegale Bildsche Bode.




Commissie kiest voor Nij AltoenaeVolgend jaar zal er een kalender over Het Bildt verschijnen.

Vorige week koos de kalendercommissie de twaalf platen die deze kalender zullen sieren.

Er ging nog een behoorlijke discussie aan vooraf omtrent het thema van de Het Bildt kalendarium. Uiteindelijk waren de leden het unaniem eens dat het dit keer niet om het gebruikelijke natuurschoon moest gaan, doch dat er in 2009 de nadruk moest worden gelegd als Het Bildt als het Friese Heilig Land met haar oude en nieuwe heiligdommen.

Dit schilderij van Maria in Nij Altoenae wordt de voorplaat van de nieuwe kalenderMet name de meer recente spiritualiteit rond de verschijningen van de Heilige Maagd Maria bleek Bildtse kunstenaars te inspireren.

Daarom koos de commissie dan ook dit werk met het Mirakel van Nij Altoenae als voorplaat voor de nieuwe kalender.
Meer over Maria van Middelsee.

Krachtige boemannen, klop- en kwelgeesten

Een sage (komt van "was gesaget werd (wat gezegd werd) is een volksverhaal waarin geografische bijzonderheden en bovennatuurlijke verschijnsels worden verklaard. Sagen worden onterecht soms legenden genoemd. Anders dan het sprookje speelt de sage zich vaak in een bepaalde tijd op een bepaalde plaats af.
verhaalt over klop- en kwelgeesten, verschijningen, magiers, heksen, waarzeggers en over bovennatuurlijk krachtige wezens als boemannen. Vaak heeft de traditionele sage een moderne pendant in het zogenaamde Broodje Aapverhaal.



De sagen en oude verhalen van Het Bildt
Het Bildt - de geschiedenis van het einde van de wereld

Vanaf ca het jaar 300 begon de zeespiegel te stijgen en breidde het Almere (meer) uit tot de Zuiderzee. In die periode ontstond ook de Middelzee, een zeearm in de provincie Friesland.

Het oude land loopt onder

Deze Middelzee, ook 'Borne' genoemd. begon ten oosten van Bolsward, boog ten noorden van huidige Sneek naar het Noorden. Haar 'monding' lag in wat nu Het Bildt is, ten zuiden van het Borndiep tussen Ameland en Terschelling. De benaming 'Borndiep' verwijst nog naar de oorsprong van de Middelzee. De zeearm verwijdde de loop van het riviertje de Borne tot een zeearm. Dit riviertje mondde toen bij Rauwerd (Raerd) in de Middelzee. De Middelzee vormde een verbinding met de Marne die van Bolsward naar het westen liep en een zijtak was van het zeegat het Vlie, tussen Terschelling en Vlieland. De Middelzee vormde de scheiding tussen Westergo en Oostergo.

Wester- en Oostergo van elkaar gescheiden

Met uitzondering van het gebied rond Minnertsga, begint de geschiedenis van Het Bildt met de Middelzee. Minnertsga werd pas in 1984 aan Het Bildt toegevoegd, maar is een veel ouder gebied. Minnertsga is het enige dorp in Het Bildt waar geen Bildts (Oud Hollandsch) maar Fries wordt gesproken.

Minnertsga

Rond 1100 werd de verbinding tussen de Marne en de Middelzee bij Bolsward verbroken. Hierdoor begon de dichtslibbing van de Middelzee te versnellen. Voor 1200 was het zuidelijke deel al dichtgeslibd. Ook het ontstaan van de Zuiderzee bevorderde de dichtslibbing.

Dichtgeslipd

Tussen 1200 en 1300 slibde de Middelzee tot aan Het Bildt dicht. Uit die tijd stammen verschillende dijken. Van het westen naar het oosten liggen: De Krinserarm van 1240 tussen Rauwerd en Oosterwierum, de Boksumerdyk van rond 1275 tussen Boksum en Goutum en tussen Beetgumermolen en Britsum van rond 1300.

Het Bildt herboren

Toen deze Middelzee rond 1300 door de Skrédyk tussen Beetgumermolen en Britsum werd afgesloten, slibde de Nieuwlanden van Het Bildt aan. Het is "opgebild" land; "opbillen" is een oud woord voor opslibben. Deze kwelderbillen worden in 1398 door graaf Albrecht van Beieren geschonken aan Arend van Egmond, Heer van IJsselstein.

Waarom God geen bossen schiep in Friesland sage


In 1498 was dit gebied aanzienlijk groter geworden en bestond toen uit Grote Bildt en Kleine Bildt. Het werd eigendom van hertog Albrecht III van Saksen (1443 1500), bijgenaamd de Kloekmoedige. In 1488 hielp Albrecht om Maximiliaan I te bevrijden nadat rebellen in Brugge hem gevangen hadden gezet. In 1489 wist Albrecht voor Maximiliaan de graafschappen Holland, Vlaanderen en Brabant terug te veroveren. Als betaling voor zijn diensten maakte Maximiliaan Albrecht in 1498 tot gouverneur (potestaat) van Friesland. De Friese landen waren aan het einde van de vijftiende eeuw het strijdtoneel van de conflicten tussen Schieringers en Vetkopers. De stad Groningen leek in die conflicten de enige machtsfactor die handelend kon optreden en breidde haar macht uit tot vrijwel geheel Friesland en Groningen. Om de macht van de stad in te dammen, werd Albrecht door sommigen in Friesland met open armen ontvangen. Hij wist Friesland voor het grootste gedeelte onder controle te krijgen en werd ook door Groningen als heer erkend. Deze verovering markeerde het definitieve einde van de Friese Vrijheid. Ook de Friese taal werd daarna als bestuurstaal vervangen door het Nederduits. Zodra Albrecht III van de Friese landen was teruggekeerd naar Saksen-Meissen werd Groningen binnengevallen door de graaf van Oost-Friesland. Kort daarna stierf Albrecht. Hij werd opgevolgd door zijn zonen Hendrik V de Vrome van Saksen en Joris met de Baard, die regeerde samen over Friesland totdat Hendrik in 1505 al zijn rechten aan Joris afstond. Hierop centraliseerde hij bestuur en rechtspraak en voerde jaartaks en accijnzen in, hetwelk grote weerstand opriep.


Joris met de Baard

Op 22 februari 1505 sloot hertog Joris met de Baard van Saksen een overeenkomst met de gebroeders Dirk, Floris, en Jacob van Wijngaarden, en Thomas Beukelaar, de schoonzoon van een van hen. Deze Zuid-Hollandse Heren zouden de kwelders indijken tegen vrijstelling van pacht gedurende het eerste jaar. In 1505 werd Het Bildt door arbeiders uit Holland, Zeeland en Friesland met de hand ingedijkt door een dijk van 14 kilometer. Er kwam een kaarsrechte weg, met drie dorpjes en een katholieke parochie, die van Sint Jacob, Sint Anna en die van Onze Lieve Vrouwe

Het merendeel van de sagen in Het Bildt stammen uit de 16e eeuw en kregen rond 1800 hun huidige vorm.ie www.beleven.org/verhalen/

Aangezien zijn macht in Friesland tanende was deed Joris met de Baard op 19 mei 1515 zijn aanspraken op Groningen en Friesland voor 100.000 over aan keizer Karel V.

De sage van de breedgeschouderden/

Toen de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden zich losmaakte van Spanje, werd Het Bildt de negenentwintigste grietenij van Friesland.

Los van Spanje

Het gebied slibde nog steeds aan, en zo werd in 1600 het Buitenbildt ingedijkt (Nij Bildt), dat in 1637 samen met een deel van Oud Bildt door de Staten van Friesland uit geldgebrek aan de pachters werd verkocht.

Verpatst

In 1715 werd nogmaals een kweldergebied ingedijkt, de Wester Bildtpollen geheten.

Bildtpollen

Op 12 maart 1751 werd dit met de rest van Het Bildt dat nog in bezit was van de Friese Staten verkocht.

De rest verkocht

In 1754 werden de Ooster Bildtpollen ingedijkt.

Ingedijkt


In 2005 is het vijfhonderdjarig bestaan van Het Bildt als het "einde van de wereld" gevierd.


5de eeuwfeest


In 2007 trekt de eerste Maria-ommegang sinds de reformatie van Sint Annaparochie via Nij Altoenae en de Nieuwebildtdijk naar Zwarte Haan.

Het was even wennen voor de mensen na eeuwen protestantse onderdrukking, maar menige toevallige passant sloot zich aan bij de stoet.

In Nij Altoenae stopte de processie een kort moment voor de Kerk tussen de Dijken om te bidden "dat de protestanten hun heidense ketterij zullen opgeven om weer het ware geloof te omhelsen.

Bekijk of koop de luxe P16 brochure over de Bildtse Mariaverschijningen



Kleiverschijning

Dat het kan spoken bij Zwarte Haan is geen geheim. Dat men vanuit het westen en zuiden naar de Haan trekt vanwege zgn. Mariaverschijningen is ook niet echt nieuw. Wel dat dit blijkbaar in georganiseerd verband gebeurd. Onder meer vanuit de A'damse Spaarndammerbuurt.

Lees ook eens over Maria van MIddelsee (OLVrouw van Altoenae) en het forum over deze "verschijningen"

Pommes II
Het Bildts
Het Fries
Links


Het landbouwgebied van 't Bildt is wereldwijd bekend vanwege haar uitstekende kwaliteit aardappelen.

Dat komt, zo weet de heer Waterinckx van de Filière de la Pomme de Terre door de zeer potente en vruchtbare zeeklei-bodem.

De naam Het Bildt komt dan ook van opgebild. Opbillen betekent opgeslibd in oud-Hollands.



In Het Bildt wordt geen Fries, maar Bildts gesproken: het oud-Hollands van de polderbewoners met het Fries van de stammen van de omliggende gebieden.

 


Alleen in de kom van Minnertsga wordt Fries gesproken. De gemeente heeft op tweetalige plaatsnaamborden onder de Nederlandse plaatsnaam niet de Friese maar de Bildts-Hollandse vertaling staan.


- De Bildsche Bode 1
- De Bildsche Bode 2
- Bildse startpagina
- Maria van Middelsee
- Forum verschijningen
- Maria van Nij Altoenae
- Friese achterstand
- Sieps snackbar
- Het Bildt Wiki
- Sint Annaparochie Wiki
- Sint Jacobiparochie Wiki
- OLVrouwenparochie Wiki
- Oudebildtzijl Wiki
- Nieuwebildtzijl Wiki
- Minnertsga Wiki
- Nij Altoenae Wiki
- Vrouwbuurtstermolen Wiki
- De Westhoek Wiki
- Zwarte Haan Wiki
- Stichting Ons Bildt
- De Bildtse Post

Orgaan voor de Noordwesthoek van Friesland